Sposoby renowacji starych pokryć dachowych

Renowację, a niekiedy nawet wymianę całego pokrycia dachowego oraz orynnowania przeprowadzamy głównie wtedy, gdy pojawiły się przecieki. Zakres robót remontowych będzie zależeć od stanu technicznego konstrukcji dachowej i warstw podkładowych, rodzaju pokrycia oraz tego, czy jest to dach spadzisty, czy też płaski. Przy wymianie pokryć z reguły zmieniamy również orynnowanie, dostosowując jego funkcjonowanie i wygląd do nowego dachu.

Sposoby renowacji starych pokryć dachowych
Z artykułu dowiesz się:
  • Jak wykonać renowację dachu spadzistego?
  • Jak wykonać remont na dachu płaskim?

Jak wykonać renowację dachu spadzistego?

Dachy spadziste kryte papą, gontem bitumicznym, blachą płaską bez trudu pokryjemy innym materiałem dachowym bez konieczności usuwania starych pokryć. Oczywiście konieczne będzie sprawdzenie stanu konstrukcji dachowej, czy nie nastąpiło jej uszkodzenie na skutek butwienia drewna, zniszczenia przez owady, nadmiernych odkształceń.

Uszkodzenia powstają najczęściej na ograniczonej powierzchni, tam, gdzie np. przeciekała woda i z reguły wystarczy wymienić zniszczone fragmenty więźby lub ją wzmocnić, przybijając nakładki w miejscach ugięcia krokwi, mocując dodatkowe zastrzały. Oczywiście przy znacznym uszkodzeniu więźby dachowej pozostaje jedynie jej wymiana i dostosowanie do nowego pokrycia dachowego.

Do modyfikacji pokryć dachowych najlepiej nadają się blachodachówki lub blachy trapezowe, które są materiałem lekkim - ich ciężar wynosi 4-5 kg/m2 - nie obciążą zbytnio konstrukcji i łatwo się je układa.

Przed ułożeniem nowego pokrycia należy uszczelnić miejsca ewentualnych przecieków na starym pokryciu, wklejając w tych miejscach kawałki papy przy użyciu odpowiedniej masy bitumicznej. Po wykonaniu napraw, wystarczy na istniejącym pokryciu przybić wzdłuż krokwi kontrłaty o grubości 2-3 cm, a na nich łaty nośne w rozstawie dostosowanym do rodzaju pokrycia (najczęściej 35-50 cm).

Łaty i kontrłaty powinny być dobrze zaimpregnowane przeciwko grzybom i owadom, a do ich mocowania należy użyć gwoździ ocynkowanych. Nowe pokrycie wymaga tez wykonania innych obróbek blacharskich przy kominach, na szczytach dachu i okapie.

Nowe pokrycie dachowe wymaga innych obróbek blacharskich przy kominach, na szczytach dachu i okapie.
Nowe pokrycie dachowe wymaga innych obróbek blacharskich przy kominach, na szczytach dachu i okapie. Fot. Archiwum BD.

Najczęściej do tego celu wykorzystujemy powlekane blachy płaskie w kolorze dostosowanym do barwy pokrycia i kształtowane bezpośrednio na budowie. Utworzony w ten sposób dach o podwójnym pokryciu z pewnością nie będzie sprawiał kłopotów przez długie lata nawet, gdy stara warstwa pokryciowa nie była w najlepszym stanie.

Popularne niegdyś pokrycia z płyt falistych azbestowo-cementowych, nazywane popularnie eternitem, coraz częściej wymieniane są na inne materiały niezawierające szkodliwego azbestu. Płyty te układane były na łatach mocowanych do pełnego deskowania z pokryciem papowym, tak wiec po ich zdjęciu można bez kłopotu ułożyć inne, lekkie pokrycie.

Przy wystarczającej wytrzymałości więźby dachowej można tez kłaść dachówki cementowe lub ceramiczne, ale taką decyzję trzeba poprzedzić wykonaniem ekspertyzy wytrzymałości konstrukcji dachowej.

Szkodliwość eternitu występuje na skutek jego pylenia - uwalniają się wtedy włókna azbestu - dlatego przy jego zdejmowaniu należy ograniczyć możliwość uszkadzania płyt, a po ich zdjęciu zabezpieczyć je folią. Demontażem i wywożeniem na wydzielone składowiska zajmują się wyspecjalizowane firmy i takich prac nie powinniśmy robić samodzielnie. Przygotowanie dachu po zdjęciu eternitu jest takie samo jak przy układaniu nowego pokrycia na dachach z pokryciem papowym czy z blachy płaskiej.

Drobnowymiarowe pokrycia z dachówek ceramicznych mają bardzo dużą trwałość i stosunkowo rzadko zachodzi konieczność ich wymiany. Przy takim pokryciu znacznie częściej uszkodzeniom ulega więźba dachowa i w takich przypadkach pozostaje zdjęcie dachówek, wymiana konstrukcji dachowej i ewentualnie ułożenie ich ponownie po oczyszczeniu.

Jednak w praktyce najczęściej układamy nowe dachówki ceramiczne lub cementowe albo decydujemy się na położenie lżejszego pokrycia, co niekiedy pozwala na zachowanie starej więźby dachowej po jej ewentualnym wzmocnieniu.

Po demontażu eternitu najczęściej wykonuje się nowe, lekkie pokrycie dachowe, np. z blachodachówki.
Po demontażu eternitu najczęściej wykonuje się nowe, lekkie pokrycie dachowe, np. z blachodachówki. Fot. Blachy Pruszyński.

Jak wykonać remont na dachu płaskim?

Dachy płaskie budowane kilkadziesiąt lat temu mogą wymagać przeprowadzenia gruntownego remontu, zwłaszcza, gdy doraźne naprawy nie przynoszą zadowalających rezultatów.

Takie dachy o nachyleniu do ok. 10% mogą przykrywać bezpośrednio pomieszczenia mieszkalne i wtedy nazywamy je stropodachem lub osłaniać nieogrzewany strych. Stropodachy ze względu na wymaganą ciepłochronność pomieszczeń ogrzewanych muszą być ocieplone, a stosowane dawniej materiały termoizolacyjne nie zapewniały dostatecznej ochrony przed ucieczką ciepła.

Podczas modernizacji dachu płaskiego musimy brać pod uwagę konstrukcję i rodzaj materiału użytego do jego budowy.
Podczas modernizacji dachu płaskiego musimy brać pod uwagę konstrukcję i rodzaj materiału użytego do jego budowy. Fot. pixabay.com / sanremo-domains.

Układ konstrukcyjny wykonania stropodachów i rodzaj użytych do ich budowy materiałów są dość zróżnicowane, zależnie od regionalnych tradycji i dostępności deficytowych niegdyś materiałów budowlanych. Ze względu na zakres i możliwości przeprowadzenia remontu takiego zadaszenia, istotne będzie, czy jest to konstrukcja żelbetowa, czy też drewniana, jaki zastosowano rodzaj ocieplenia oraz trzeba uwzględnić kształt i nachylenie dachu, rodzaj pokrycia dachowego.

Planując remont dachu płaskiego, musimy niekiedy brać też pod uwagę rodzaj konstrukcji stropowej na najwyższej kondygnacji i możliwość jej obciążenia. Jeśli strop wykonany został na belkach drewnianych i jest w złym stanie, to raczej pomyślmy o przykryciu domu dachem spadzistym opartym na ścianach, dzięki czemu odciążymy, strop, który będzie mógł jeszcze służyć przez wiele lat bez konieczności wymiany.

Natomiast w przypadku stropu żelbetowego lub na belkach stalowych - po zasięgnięciu opinii konstruktora budowlanego - będziemy mogli ułożyć nawet ciężkie pokrycie, np. w formie dachu odwróconego.

Przykład dachu odwróconego pokrytego roślinnością.
Przykład dachu odwróconego pokrytego roślinnością. Fot. T. Rybarczyk.

Decydując się na utrzymanie tylko dotychczasowego stanu zadaszenia, prace remontowe ograniczone będą w zasadzie jedynie do przeprowadzenia miejscowych napraw i odświeżenia pokrycia. Dachy płaskie pokrywane były najczęściej papą, która wymaga okresowej renowacji, łatwo ulega uszkodzeniom mechanicznym, a przy niestabilnym lub zawilgoconym podłożu tworzą się fałdy i bąble obniżające wytrzymałość pokrycia.

Okresowe zabiegi renowacyjne przeprowadzane są w odstępach kilku, kilkunastoletnich, w zależności od jakości samej papy, narażenia na warunki atmosferyczne, np. silne nasłonecznienie czy zaleganie liści itp.

Problemem może też być sam rodzaj papowego pokrycia - stare powłoki często poddawane były renowacji przy użyciu smoły nakładanej na gorąco, co uniemożliwia użycie wykorzystywanych obecnie mas bitumicznych i w zasadzie wymaga ułożenia nowego pokrycia.

W razie wątpliwości, z czego jest nasze pokrycie, dość łatwo można odróżnić produkty smołowe po zapachu wydzielanym po ogrzaniu - smoła pachnie znacznie intensywniej, charakterystyczną duszącą wonią.

Do renowacji pokryć bitumicznych wykorzystywane są głównie preparaty nakładane na zimno w postaci lepików modyfikowanych występujących w odmianach wodorozcieńczalnych lub rozcieńczalnikowych. Renowacyjne powłoki bitumiczne tworzone są z mniej lub bardziej gęstej masy nanoszonej pędzlem, szpachlą czy przez natrysk bezpośrednio na zabezpieczaną powierzchnię.

Do renowacji pokryć bitumicznych wykorzystywane są głównie preparaty nakładane na zimno w postaci lepików modyfikowanych wodorozcieńczalnych lub rozcieńczalnikowych.
Do renowacji pokryć bitumicznych wykorzystywane są głównie preparaty nakładane na zimno w postaci lepików modyfikowanych wodorozcieńczalnych lub rozcieńczalnikowych. Fot. Technonicol.

Wodorozcieńczalne dyspersje o większej gęstości (w postaci lepiku) wykorzystywane są do przyklejania termoizolacji, papy czy innych materiałów pokryciowych, a także tworzenia bezspoinowych pokryć dachowych z wykorzystaniem osnowy z włókna szklanego lub poliestrowego oraz posypki mineralnej w formie „papy” tworzonej na budowie.

Przed nałożeniem warstwy renowacyjnej stare pokrycie papowe powinno być dokładnie oczyszczone z zanieczyszczeń - nawet metodą spłukiwania pod wysokim ciśnieniem - a wszelkie dostrzegalne uszkodzenia naprawione poprzez wklejenie łat z kawałków papy.

W przypadku pęcherzy miejsca te trzeba naciąć, wyrównać i zakleić, ale liczne wypukłości wskazują na zawilgocenie podłoża i konieczne może być utworzenie warstwy wentylacyjnej z nowym pokryciem papy. Do prowadzenia prac (powlekanie wyjałowionej papy, wklejanie łat) konieczne są odpowiednie warunki atmosferyczne - suche podłoże o temperaturze 15-35°C.

Autor: Cezary Jankowski
Zdjęcie otwierające: Röben
Zdjęcia w tekście: Archiwum BD, Blachy Pruszyński, pixabay.com / sanremo-domains, T. Rybarczyk, Technonicol

Komentarze

FILMY OSTATNIO DODANE